بسماللَّهالرّحمنالرّحیم
ما برای عرض تسلّا به برادران و خواهران شهر بم، به این شهر سفر کردیم. من روزهای اوّلِ این حادثه تلخ هم توفیق پیدا کردم به مردم عزیز و مصیبتدیده بم از نزدیک تسلیت بگویم؛ اما حقیقتش با اینکه آن روزها آمدم و سفارشهای لازم شد، دلم آرام نگرفت؛ چون مصیبت مردم بم، مصیبت همه ماست و داغ و دردی که بر این مردم وارد شده است، در حقیقت بر همه کسانی که احساس اسلامی و انسانی دارند، وارد شده است.
طرف دیگر قضیه، وظایف ماست. هر کدامِ ما وظیفهای داریم؛ مردم هم وظیفه دارند، مسوولان کشور هم وظیفه دارند، مسوولان استان هم وظیفه دارند. این وظیفهها، وظیفههای سنگین الهی و انسانی و ملی است؛ به این زودی هم تمام نخواهد شد. هنوز خیلی کار لازم است تا بم، شهر شایسته مردم بم شود. البته چیزهایی قابل جبران است، اما چیزهایی هم به هیچوجه قابل جبران نیست. من به شما برادران و خواهران عزیز بمی عرض میکنم: چیزهایی که قابل جبران است، هم مسوولان باید سعی کنند، هم خودتان با همّت و تلاش، آنها را جبران کنید. اما چیزهایی را که قابل جبران نیست، پای خدا حساب کنید: «و بشّر الصّابرین الّذین اذا اصابتهم مصیبه قالوا انّا للَّه و انّا الیه راجعون(۱)». برای انسان، هیچ پناهگاهی بهتر از این وجود ندارد. اگر تکیهگاهِ توکّل به خدا و واگذاری کار به خدا نباشد، بار سنگین مصیبتها پشت انسان را خم میکند. این قضیه بُعد دیگری هم دارد. من بارها به دوستانی که دچار مصیبتهایی شدهاند، این را عرض کردهام؛ به شما هم عرض میکنم: این مصیبتها گاهی برای انسان، بلاست؛ گاهی برای انسان، نعمت است. اگر مصیبتها ما را بیدار نکند، بلکه تنبل کند، بلای مضاعف است؛ اما اگر مصیبتها ما را به خود بیاورد و ضعفها و کمکاریها و غفلتهای ما را به ما نشان دهد و ما همّت کنیم و این رخنهها را ترمیم نماییم، این بلا برای ما به نعمت تبدیل میشود.
عزیزان من! هم برای مسوولان و هم برای شما مردم مصیبت دیده، این یک معیار و میزانِ بسیار مهمّ است. کاری کنید که با همّت و تلاش و پشتکار، همین بلا و مصیبت و داغ و درد، برای شما به یک نعمت الهی تبدیل شود. مخصوصاً شما جوانان بدانید که این کاملاً ممکن است. گذشتِ روزگار روی غمهای دیرین، لایهای از فراموشی قرار میدهد. اگر توانسته باشیم خود را با گذشت روزگار پیش ببریم، از این پیشرفت و کار بهره خواهیم برد. اگر خدای نکرده پیشرفت نکرده باشیم و عزم و توکّل و همّت و محکمکاری و اتّحاد و همبستگىِ خود را زیاد نکنیم، روز پشیمانی است. مرز میان مرگ و زندگی، یک لحظه است؛ پیر و جوان هم ندارد؛ گاهی جوانها میروند، اما پیرها میمانند. همه باید فرصتی را که نامش عمر است، غنیمت بشمریم؛ برای اینکه به وظایف بزرگ و سنگین خود در این فرصت، هرچه میتوانیم، بیشتر عمل کنیم. این مصیبتها باید ما را به خدا نزدیک و عزم و قوّت اراده را در ما بیش از پیش کند.
من امروز یک مقدار در شهر گشتم و نقاط مختلف را به چشم دیدم. قبلاً از مسوولان و از کسانی که سفارش شده بود بیایند اوضاع را از نزدیک ببینند، گزارشهایی گرفته بودم؛ اما دوست میداشتم از نزدیک ببینم، که امروز این توفیق دست داد و از نزدیک وضعیت را دیدم. خیلی کارهای خوبی شده، خیلی کارهای خوبی هم نشده است. اقدامات مفیدی انجام گرفته است؛ بعضی اقدامات هم که باید انجام گیرد، صورت نگرفته است. در این مرحله همه وظیفه داریم با یک نظم درست و سازماندهىِ صحیح، برای آسایش و تأمین نیازهای مردم هرچه میتوانیم، اقدام کنیم. تا الان آنچه مسوولان انجام دادهاند، بسیار باارزش است. کارهای بزرگی شده است، لیکن نیازها بیش از اینهاست و کمبودها هنوز زیاد است. در این مرحله، وظیفه، رفع این کمبودهاست. در مرحله بعد - همانطور که قبلاً هم عرض کردیم و مسوولان کشوری و استانی هم گفتهاند - انشاءاللَّه باید بم از میان این ویرانهها با عزّت و افتخار و استحکام سر بلند کند. اینها به همّت شما و همّت مسوولان بسته است و همین کار هم خواهد شد.
البته من به شما مردم سفارش میکنم؛ به کسانی هم که در این مجلس نیستند، از قول من بگویید هرچه میتوانند، با مسوولانی که میخواهند به آنها خدمت برسانند، همکاری و همدلی کنند، تا هم مسوولان بتوانند حرفهای شما را بشنوند و از آنها مطّلع شوند و هم شما بتوانید به آنها کمک کنید تا وظایفشان را خوب انجام دهند. همراهی و همدلی و همکاری بین مردم و مسوولان نعمت بسیار بزرگی است. این مخصوص جاهایی است که مردم و مسوولان کشور یک هدف را دنبال میکنند. در نظام اسلامی اینگونه است. امیدواریم خداوند این همدلی و علاقه و اعتماد به یکدیگر را در بین شما و مسوولان روزبهروز بیشتر کند. من اینجا باز با مسوولان جلسه خواهم داشت و آنچه را که لازم است، به دوستان سفارش میکنم. البته در تهران هم سفارشهای زیادی شده و برای این کار برنامهریزی هم شده است. امیدواریم انشاءاللَّه همه بتوانند به آنچه بر عهدهشان هست، عمل کنند.
روز جمعه بیش از این مزاحم شما برادران و خواهران نشویم. خداوند انشاءاللَّه شما را موفّق و مویّد بدارد. از خدای متعال میخواهیم روزبهروز بر توفیقات خود نسبت به شما و مسوولان این شهر و این استان بیفزاید تا بتوانیم آینده بسیار خوبی را در بم مشاهده کنیم.
والسّلام علیکم و رحمهاللَّه و برکاته
۱)